Stap-voor-stap: zo check je of je fietshelm nog veilig is
Andrea Nichelson
• Houdt van fietsen, lopen, klimmen, wandelen, reizen, én haar bus ombouwen tot campervan
• Fietst samen met haar tweelingzus de Transcontinental Race, een self-supported wielerwedstrijd van zo’n 4.000 km dwars door Europa.
Stap 1: check de leeftijd van je helm
Je helm kan er aan de buitenkant nog perfect uitzien… en toch al ‘op’ zijn, weet Andrea. “Meestal vervang je ’m niet omdat hij kapot is, maar omdat hij vanbinnen versleten is. En vaak is dat eigenlijk al te laat.” Een goede check begint dus gewoon bij de leeftijd. Binnenin vind je bij de meeste fietshelmen een label met de productiedatum.
Als vuistregel mag je rekenen op drie tot vijf jaar. Maar dat hangt sterk af van hoe intensief je fietst. “Draag je hem zoals ik en rijd je wekelijks tweehonderd kilometer met koersfiets en gravelfiets, dan verschuift dat eerder richting drie jaar.” Dat komt omdat een helm ook veroudert door invloeden die je niet meteen ziet.
“UV-stralen zijn even schadelijk voor een helm als voor je huid.” Zonlicht tast het schuim aan, waardoor het minder goed schokken opvangt. En dan is er nog zweet en regen: “Zweet en vocht dringen in het schuim en maken langzaam je lijmbinding los. Dat zie je niet direct, het is een innerlijk proces.” Is je helm ouder dan vijf jaar? Dan kies je beter voor zekerheid - en dus voor een nieuwe.
Bewaar je fietshelm droog, verlucht en uit de zon
• Leg je fietshelm nooit in de vlakke zon. UV-stralen tasten het materiaal aan. Bewaar je helm liever in de schaduw of binnen.
• Laat een natte helm ademen. Kom je thuis in de regen of na een zweterige rit? Laat je helm drogen op een droge, goed verluchte plek. Niet in een afgesloten kast.
• Bewaar hem zichtbaar. Andrea legt haar helm in de inkom van haar woning. “Zo vergeet ik hem niet, en krijgt hij ook voldoende verluchting.”
Stap 2: inspecteer de buitenkant
Neem je helm bewust in je handen en geef hem een mini-keuring. Kijk aandachtig of je barstjes of fijne scheurtjes ziet. Sluit de buitenlaag nog mooi aan op de binnenlaag? Zie je verkleuringen? “Kleurverschillen kunnen wijzen op zuren die echt in de helm gedrongen zijn, bijvoorbeeld door regen”, legt Andrea uit. “Regen is namelijk meer dan water alleen: er zitten stoffen in die het materiaal op termijn kunnen aantasten.” Spot je een klein barstje? “Zodra je merkt dat er een barstje in zit, zou ik geen risico meer nemen. Dan is het tijd om na te denken over een nieuwe helm.”
Stap 3: controleer de binnenkant
Aan de binnenkant van je helm zie je pas hoe het materiaal er écht aan toe is. “Check het schuim: hoe stevig is dat nog? Zie je dat het broos wordt of begint af te brokkelen?” Dat EPS-schuim vormt de kern van je bescherming. Merk je dat het minder stevig aanvoelt, zie je kleine scheurtjes of komt er een ‘velletje’ los? Dat zijn duidelijke waarschuwingssignalen.
Bij een val wordt de zachte binnenkant van je fietshelm ingedeukt, maar dat zie je niet altijd aan de buitenkant. Toch is de helm in dat geval niet meer geschikt om schokken op te vangen. “Iedere keer als je je helm laat vallen, gaat dat schuim comprimeren. Dat vormt de schokdemping voor je schedel. Een beetje zoals een airbag van een auto”, legt Andrea uit. Een helm is gemaakt om energie te absorberen. Maar wat geabsorbeerd is, herstelt zich niet zomaar. Had je al een zware val of impact op je hoofd? Dan vervang je je helm best meteen. “Het gevaar is dat je denkt: ‘hij ziet er nog prima uit, dus ik kan hem nog gebruiken’. Maar bij de volgende val krijgt je hoofd een zwaardere impact te verwerken.”
Zo maak je je fietshelm schoon
Een helm vraagt geen groot onderhoud, maar wel een beetje zorg. Zo blijft hij langer veilig én fris voor je volgende rit.
• Was de paddings: Door ze op 30° of met de hand te wassen, verwijder je zweet en zout zonder het materiaal te beschadigen. Gebruik milde zeep.
• Steek je helm niet volledig onder de kraan. Te veel water kan in het schuim dringen.
• Gebruik geen agressieve producten. Een vochtige doek met lauw water volstaat om zweet, zout en modder te verwijderen.
Stap 4: test het verstelsysteem en de riempjes
Een fietshelm kan technisch nog perfect in orde zijn, maar toch onveilig zitten. “Veel fietsers dragen hun helm te ver naar achter”, vertelt Andrea. “Dat zorgt ervoor dat hun slapen niet genoeg beschermd worden.” De juiste positie? “De voorkant van je helm moet vlak boven je wenkbrauwen zitten, niet halverwege je kruin.”
Check ook de riempjes. Die moeten mooi rond je oren lopen, zonder te schuren. “De gespen kan je aan de voorkant én achterkant van je oor apart verstellen, zodat je geen wrijving voelt. De kinband laat je beter niet bengelen: te los betekent minder bescherming.”
En werkt je verstelsysteem nog zoals het hoort? Test je sluiting met klik- of magneetsysteem en het wieltje achteraan. “Je merkt het snel genoeg als de helm niet meer genoeg aangespannen kan worden.” Zet je helm op, span hem goed aan en schud zachtjes met je hoofd. “Wiebelt hij mee? Dan moet je hem strakker afstellen. Krijg je hem niet meer stevig vast? Dan is het tijd om hem te vervangen.”
“Gemiddeld om de 3 à 5 jaar, afhankelijk van gebruik en blootstelling. Val je met je helm op je hoofd, dan vervang je hem best meteen, ook al lijkt hij nog prima.”
“Bij elke impact waarbij je hoofd de grond raakt: ja. Een fietshelm is ontworpen om één zware impact op te vangen.”
“MIPS kan helpen om rotatiekrachten bij een val te verminderen doordat de helm een beetje ‘meedraait’”, legt Andrea uit. MIPS staat voor Multi-directional Impact Protection System, en is ontwikkeld om impact onder een hoek beter op te vangen. Je herkent fietshelmen met MIPS meestal aan het gele MIPS-logo binnenin. Sommige merken hebben hun eigen technologie ontwikkeld, zoals KinetiCore bij Lazer. “Welke technologie je ook kiest: een goede pasvorm en correcte afstelling blijven minstens even belangrijk”, benadrukt Andrea.
“Liever niet, want je weet niet wat er met die helm gebeurd is. Misschien is hij al gevallen en zie je dat niet. De schade zit vaak binnenin.”Omdat een helm ontworpen is om één zware impact te absorberen, kan een vorige val de beschermende werking al hebben verminderd, zonder zichtbare barst.” Wil je zeker zijn van optimale bescherming? Dan kies je beter voor een nieuwe helm.
Laat je verder inspireren
Wij maken gebruik van marketing, analytische en functionele cookies en vergelijkbare technologieën. Ook derden en sociale netwerken kunnen cookies plaatsen via onze website. Als je op “accepteren” klikt, ga je hiermee akkoord. Je kan voorkeuren ook wijzigen en wij slaan jouw keuze twee jaar op. Direct je keuze wijzigen? Dat kan via de cookie policy button onderaan alle pagina's.